Veiligheidskleding – Zien en gezien worden

Werkplek

Zien en gezien worden, is de sleutel tot veilig werken. Dat betekent aandacht voor de zichtbaarheid van werkende mensen, maar ook voor de zichtbaarheid van gevaarlijke situaties.

|||||

Zichtbaarheid van mensen

We kennen allemaal de situatie. Op een regenachtige avond, in de auto. Een plek waar u nog nooit bent geweest en dan een kruising willen oversteken. Uit het niets doemt een hardloper op. Waar komt die ineens vandaan? Als hij een eenvoudig reflecterende armband om had gehad, was u de schrik bespaard gebleven.

Goed zichtbaar zijn, het is van levensbelang. Op een risicovolle werkvloer hoeft er dan ook geen discussie te zijn over de zichtbaarheid van werknemers. Met de juiste veiligheidskleding is het probleem vrij eenvoudig op te lossen. Zoals met vrijwel alles met betrekking tot veiligheid, zijn ook de vereisten voor signaalkleding of reflectiekleding in Europese normen vastgelegd. Reflecterende kleding is zo verdeeld in drie klassen.

  • Veiligheidskleding klasse 1 is er vooral voor de zekerheid, als de zichtbaarheid iets omhoog moet. Deze klasse signaleringskleding kan alleen gebruikt worden op werkplekken met een laag risico. Het zijn bijvoorbeeld losse harnassen of armbanden die over de gewone kleding worden gedragen. Dit soort veiligheidskleding is er bijvoorbeeld voor mensen die ‘s avonds gaan joggen of de hond uit laten en is meestal niet geschikt voor professionele situaties.
  • Veiligheidskleding klasse 2 wordt gebruikt bij het werk met meer risico, bijvoorbeeld bij wegwerkzaamheden overdag, binnen de bebouwde kom. In deze klasse valt bijvoorbeeld het veiligheidsvest dat u als het goed is ook in uw auto heeft liggen. Op zulke kleding moet minimaal 0,13 m2 aan reflecterend materiaal zitten, en een halve vierkante meter fluorescerend materiaal. Er zijn ook jassen en broeken in klasse 2, die gecombineerd geschikt zijn voor werk in klasse 3.

Veiligheidsjas

  • Veiligheidskleding klasse 3 is voor het echt gevaarlijke werk, bijvoorbeeld in het donker, langs de autosnelweg. Er moet meer reflecterend materiaal op de kleding zitten dan in klasse 2, wat in de praktijk betekent dat alleen volledige pakken aan de eisen zullen voldoen. Armen en benen zullen altijd helemaal bedekt moeten zijn voor deze werkomstandigheden. Combineer dus een jas met hoge zichtbaarheid altijd met een reflecterende broek.

Het fluorescerende materiaal mag geel, oranje of rood zijn, maar in de meeste kleding wordt geel gebruikt. Dit materiaal is alleen bedoeld om de zichtbaarheid overdag te verbeteren, in het donker heeft het geen effect. Dan is het de beurt aan het reflecterende materiaal, de meestal witte banden die om het lichaam en de ledematen lopen. Die vangen het licht van bijvoorbeeld koplampen op en weerkaatsen het naar de bestuurder.

Signaalborden geven zichtbaarheid van gevaarlijke situaties

Gezien worden is één ding, het is ook belangrijk zelf dingen te kunnen zien. Werknemers voelen zich hopelijk thuis op hun werkvloer en lopen logischerwijs net iets minder alert rond dan iemand die nieuw is op het terrein. Voor de eerste groep is het belangrijk onverwachte of tijdelijke gevaarlijke situaties goed aan te geven, voor de tweede groep moet ook de basissignalering goed in orde zijn.

Signaalborden

De basissignalering bestaat bijvoorbeeld uit goede pictogrammen. Reddingtekens die de weg wijzen naar de nooduitgang of veiligheidsborden naar brandblusmateriaal. Gevaartekens die bijvoorbeeld waarschuwen voor gevaarlijke stoffen, elektrische spanning of hijswerkzaamheden. Verbodsborden voor een rookverbod, voetgangers- of parkeerverbod en gebodsborden die wijzen op een helmplicht, gehoorbeschermers of een verplichte doorgang. Het is van belang dat deze pictogrammen in één oogopslag duidelijk zijn, voor iedereen, ongeacht de moedertaal. Juist omdat ze zo vanzelfsprekend zijn, is het gevaar dat er te weinig aandacht aan wordt besteed. Maak er dus een apart project van. Kijk met een specifiek oog of iemand ook in een noodsituatie snel en duidelijk weet wat hij moet doen.

EU-richtlijn

Om dat te bereiken is er in de Europese Unie een uniforme richtlijn opgesteld, die in België in 2012 is overgenomen. Die staat bekend als ISO 7010.

De plaatsing en grootte van de pictogrammen is relevant. Hoe groter de afstand, hoe groter het pictogram. Een vuistregel is dat als de afstand ongeveer 5 meter is, het pictogram een doorsnede van 10 cm heeft. Dat loopt op tot een afstand van ongeveer 20 meter, waarbij het pictogram minimaal 40 cm groot zou moeten zijn. Toch is dat zo afhankelijk van de situatie dat het onmogelijk is hier een eenduidig advies over te geven. Maar denk bijvoorbeeld ook eens aan de plaatsing van pictogrammen op de vloer, soms is juist dat de beste plek.

Hekjes en pionnenPion en hek

Voor onverwachte of tijdelijke onveilige situaties kunnen verplaatsbare signaleringsmiddelen een oplossing zijn. Denk dan bijvoorbeeld aan pionnen, verkeerskegels, of veiligheidshekken in fluorescerende kleuren. Hierbij is vooral de degelijkheid van het product van belang, een hekje moet niet na drie keer gebruiken uit elkaar vallen en een pion moet niet bij de eerste de beste windvlaag over straat gaan. Ook de gebruiksvriendelijkheid speelt een belangrijke rol, wie tot drie keer toe zijn vingers tussen de scharnieren van een hekje heeft gehad, laat het plaatsen de volgende keer achterwege en lost een klusje wel even zonder extra signalering op.

Aan de veilige kant

Gebruik al dit soort hulpmiddelen niet alleen waar het per se moet, maar ook in elk geval waar het enigszins nut heeft. Iemand die druk aan het werk is, heeft minder oog voor gevaarlijke situaties dan iemand die er met een bewust oog naar kijkt. Schud mensen dus wakker. Iemand die een gele zuil ziet met ‘Pas op!’, doet toch wat voorzichtiger.

Manutan levert een groot assortiment artikelen die de veiligheid vergroten. Zowel voor persoonlijke bescherming en eerste hulpverlening als voor veiligheid op de werkvloer, bij de opslag van gevaarlijke stoffen, signalering, beveiliging van magazijnstellingen, brandbeveiliging, enzovoort.

Wil je meer weten hoe je de veiligheid op de werkvloer kunt verbeteren? Kijk dan op manutan.be of bel de helpdesk op 02 583 01 01 voor een vrijblijvend advies. Zij helpen je graag verder.